Mədəniyyət kanalında “Vətənim” verilişinin tanınmış şair, tədqiqatçı, pedaqoq, tərcüməçi Cəfər Rəmziyə həsr olunan birinci və ikinci buraxılışları yayımlanıb.

Nizami Gəncəvi adına Milli Azərbaycan Ədəbiyyatı Muzeyinin direktoru, akademik Rafael Hüseynovun təqdimatında efirə gedən verilişlərdə Cəfər Rəmzinin həyatı və mühitindən, bədii və elmi yaradıcılığının mərhələlərindən, əsas istiqamətlərindən, dilə münasibətindən bəhs olunub.

Bildirilib ki, Cəfər Rəmzi 1905-ci il aprelin 9-da Bakının Mərdəkan kəndində anadan olub. Bakı Darülmüəllimin (indiki Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universiteti) Dil və ədəbiyyat fakültəsində təhsil alıb. Uzun illər Bakı, Quba və Qazax orta məktəblərində müəllimlik edib. APİ-nin Tarix fakültəsində qiyabi təhsil alıb, Azərbaycan EA Şərqşünaslıq İnstitunun İran filologiyası şöbəsində işləyib. 1968-ci ildə "Yəğma Cəndaqinin poeziyası" mövzusunda namizədlik dissertasiyasını uğurla müdafiə edib.

"Cəfər Rəmzinin bugünə qalan yeganə canlı söhbətləri mənimlə olan müsahibələridir. Hərdən iş saatlarından sonra Akademiya binasının yeddinci qatındakı iş otağımızda əyləşərdik, diktofonu qoşardım, keçmişlərlə bağlı suallar verərdim, o da sərgüzəştli ömrünün ən müxtəlif onillərindən elə hekayətlər danışardı ki, bunlar Süleyman Sani Axundovun qorxulu nağıllarına bənzərdi", - deyə akademik Rafael Hüseynov əlavə edib.

Cəfər Rəmzinin Sibirdəki sürgünlük həyatından danışan akademik Rafael Hüseynov qeyd edib ki, 1935-ci ildə Azərbaycanda yay girəndə həbsə alınan şair ona kəsilən cəza müddətini çəkməkçün qışı təxminən bitməyən Komi Respublikasına yola salınıb. Ora çatcağın olmazın müsibətlərlə üzləşib, adət etmədiyi qılınc kimi kəsən şaxtadan, aclıqdan, ağır əməkdən üzülərək xəstəliyə düçar olub. İlk dustaqlığı və sürgünü 3 il çəkib. 1935-ci ilin 21 iyununda tutulanda bir də 1938-ci ilin 26 dekabrında buraxılıb. O, 1950-ci illərin sonlarında, həbslərdən, sürgünlərdən sonra vətənə qayıdıb yenidən ədəbi fəaliyyətə başlayıb.

Bədii yaradıcılığa 15 yaşından başlayan şair şeirlərini "Sufi" təxəllüsü ilə yazıb. Daha sonra öz şeir, elmi əsər və tərcümələrini "Cəfər Rəmzi" təxəllüsü ilə dövri mətbuatda çap etdirib. Klassik Şərq ədəbiyyatından seçmə nümunələri fars və ərəb dilindən çevirib, Abşeron şairləri ilə bağlı mükəmməl toplu hazırlayıb. O, "Deyilən söz yadigardır" üç cildlik kitabın toplayını və tərtibçisidir. 

Akademik Rafael Hüseynov vurğulayıb ki, Cəfər Rəmzi yetərincə məhsuldar qələm sahibi olub və yazdıqlarının hamısı sağlığında nəşr edilməyib. Onun bütün həyatı sözə bağlı olub, tərcümeyi-halıyla, varlığıyla, qələmə aldıqlarıyla zamanın ruhunu yaşada bilib.

Verilişlərdə Cəfər Rəmzinin Mikayıl Müşfiqlə münasibətlərindən, ana dilinə olan məhəbbətindən, İranlı şair Yağmâ-i Cendakī haqqında düşüncələrindən də bəhs olunub.

Birinci və ikinci buraxılışları buradan izləyə bilərsiniz.

© Bütün hüquqlar qorunur. Xəbərlərdən istifadə edərkən www.science.gov.az saytına istinad zəruridir.